Thầm lặng tình khúc buồn –
Ngày nhạt dần để lại chút ráng vàng chấp chới tan loãng giữa khoảng không vô tận. Những cánh rừng nguyên sinh nối tiếp nhau trên dãy Trường Sơn Đông hùng vĩ dang tay vỗ về từng cuộn mây phiêu lãng vào lòng. Ngồi trên xe, một bên là vách đá, một bên là vực sâu, Thuỷ nép người vào vai tôi tìm sự che chở mỗi khi xe qua những khúc cua ngặt nghèo. Tôi cứ nghĩ miên man. Non bồng nước nhược là đây chăng, nơi ngàn xưa chàng Từ Thức rũ áo từ quan cùng với những nàng tiên nữ tiêu dao ngày tháng? Tiếng hát nơi động Đào Nguyên lưu luyến đôi chân Lưu Thần, Nguyễn Triệu lạc lối mấy trăm năm quên hết gió bụi hồng trần? Bà Nà về chiều với vẻ đẹp quyến rũ của người trinh nữ hoang dại hồn nhiên pha chút diễm tình làm chùn bước chân người viễn khách.
Đêm buông xuống nhanh. Những hàng cây gối đầu vào nhau nghe gió trời ru giấc ngủ đại ngàn. Bếp lửa hồng đã được nhóm lên cho buổi tối sinh hoạt. Trên một quãng đất rộng giữa rừng, mọi người ngồi bên nhau nhấp nháp hương vị chua chua ngòn ngọt pha lẫn chút cay nồng của ché rượu cần. Đúng là bốn ngày nay, tôi như một gã mộng du trong chuyến hành trình. Những ký ức miên man cứ ẩn hiện mơ hồ trong tâm trí về một cõi xa xăm nào đó với biết bao kỷ niệm âm ỉ cháy lẫn cảm xúc mơ hồ, lả tả hiện tại trong những phút xao lòng.
Ánh trăng huyền diệu, mờ ảo xuyên qua những cành cây khẳng khiu của mùa thu như khơi gợi chút hoài niệm, chút tàn lụi của thời gian. Men rượu thấm dần, các bạn sinh viên đã trở về phòng, một vài đôi bạn tìm đến những nơi yên vắng để tâm tình, chỉ còn lại Thuỷ, Vũ và tôi. Tiếng đàn ghi ta dìu dặt của Vũ ngân lên bên bếp lửa hồng lung linh giữa chập chùng sương trăng: “ Đêm chưa qua mà trời sao vội sáng, một đàn chim cánh nhỏ chở mùa sang … ”. Tiếng Thuỷ khe khẽ hát trong cung trầm buồn da diết bất giác đưa tôi về những ngày xưa thân ái nơi chiến trường Tây Nam. Cũng vẫn là ánh trăng rừng trải sương lên căn lều bạt, cũng là cái lạnh se thắt của những ngày lập đông.
… Dạo ấy tôi còn là anh lính trẻ của đơn vị trinh sát pháo binh đóng quân tại cây số 0. Phía bên kia cánh rừng là trạm xá của Hội chữ thập đỏ tỉnh Sông Bé để phục vụ đoàn dân công hoả tuyến. Và chúng tôi sau những ngày hành quân lại trở về cứ tập kết, thường thả bộ sang trạm xá vào những buổi tối để cùng nhau quây quần bên chén trà, bên những tình khúc dạt dào của tuổi biết buồn. Chúng tôi kể lại những kỷ niệm buồn vui vụng dại thời học sinh hồn nhiên trong sáng. Đêm cuối cùng khi chia tay, Liên đã hát bài này. Tôi còn nhớ rõ đôi mắt đen dài trên khuôn mặt xoan hồng với bờ môi đỏ mộng hiền hòa của vùng cây trái Bình Dương: “ Đêm chia ly buồn gì sao chẳng nói, chỉ nghe tim nức nở trở về thôi”. Liên nghiêng mái tóc hương nồng đầy triều cảm nửa như mời gọi, chờ đợi, nửa như hờn trách nhìn tôi trong cơn bối rối uống cạn cả chén trà cốt để mất ngủ suốt một đêm dài. Sau đó đơn vị tôi tiến sâu vào đất bạn biền biệt trong cuộc chiến tranh khốc liệt. Đồng đội tôi – những Tốp, Năng, Đức, Sơn - đã gởi mãi tuổi hai mươi bên bờ sông Sprék Tê trên đường tiến vào giải phóng Kraché. Những đêm không trăng di hành qua cánh rừng khuya, tay ôm thép súng vuốt ve nỗi nhớ mà âm hưởng giọng hát ấy cứ trĩu nặng trong hồn.
Tôi trở lại Hoa Lư trên chiếc xe cứu thương rồi đưa thẳng về hậu phương điều trị mà hình ảnh các đồng đội tôi được cuộn tròn trong tấm nylon bên bìa rừng tại trạm phẩu tiền phương cứ ám ảnh mãi trong tôi suốt bao năm trời. Trong chiến tranh, trước lúc chia tay, người ta ngại cho nhau địa chỉ vì sợ đó là điềm gỡ. Tôi bặt tin Liên từ đấy. Dẫu sau đó cũng là kỷ niệm đẹp tuổi hai mươi của mối tình thầm kín chớm nở trong bom đạn khắc nghiệt mà chính những người đi giữa chiến tranh mới thấy hết giá trị sự sống và tình yêu …
… “ Xa nhau chưa mà lòng nghe quạnh vắng. Đường thênh thang gió lộng một mình ta. Rượu cạn ly uống say lòng còn giá. Lá trên cành một chiếc cuối bay xa”. Thuỷ muốn nhắn nhũ gì qua từng lời hát ấy trong cảnh ngộ này. Một làn gió nhẹ thoảng, thả những chiếc lá vàng chao đảo dưới trăng. Tôi rít một hơi dài ché rượu cần mà nghe đắng chát trên môi. Làm sao không khỏi xúc động khi bên cạnh một người phụ nữ dịu dàng, quyến rũ. Tôi đã nhận thấy tình cảm ấy trong ánh mắt kín đáo u uẩn mà mãnh liệt dữ dội của Thuỷ. Cô hát hay đang đối thoại với chính lòng mình. Nhưng biết thế nào? Cỗ xe tình yêu không thể dừng lại đón người thứ ba đến bến bờ hạnh phúc. Vâng! Đó là quy luật, là đạo lý mà tôi và Thuỷ phải tuân thủ.
Bài hát kết thúc, tôi vẫn ngồi im lặng để cố dồn nén những cảm xúc. Một sự im lặng mang sắc màu suy tư. Tôi nhắm nghiền mắt lại để tự hỏi mình đó có phải là cuộc phiêu lưu trong tình cảm để tự giết chết niềm hạnh phúc mà mình đã chắt chiu trong suốt mười lăm năm trời. Một nỗi hoang sợ thắt nghẹn lấy buồng ngực tạo từng cơn đau nhói. Tại sao Thuỷ và Vũ lại không đến với nhau. Hai con người tự do ấy sao không cùng chung chuyến hành trình? Tại sao? Biết bao câu hỏi cứ quay cuồng tạo cho tôi cảm giác chấp chới như người lạc hướng giữa bến bờ vô định.
Chừng như không còn đủ can đảm im lặng, Thuỷ quay sang tôi khẽ nói:
- Anh Nguyên hát bài gì đi chứ ! Ít ra đó cũng là cách để bày tỏ cảm xúc chính mình.
Tôi kể cho cô nghe câu chuyện nửa đùa nửa thật rằng ngày xưa, cứ những buổi tối, trên ban công nhà, tôi thường ôm đàn và hát. Cho đến một đêm, tôi đang say sưa với những ca từ đầy truyền cảm “ Ngủ đi em mộng bình thường. Ru em sẵn tiếng thuỳ dương đôi bờ …” thì cánh cửa sổ của ngôi nhà kế bên từ từ mở ra. Hiện diện trong cánh cửa ấy là cô hàng xóm tuyệt đẹp trong chiếc áo ngủ đầy quyến rũ. Ánh trăng rằm nghiêng trên dòng tóc rối nửa lãng mạn, nửa liêu trai. Cô thả ánh mắt xa xăm vời vợi nhìn tôi nắn nót từng cung đàn. Trong niềm xúc cảm dâng trào, tôi ru hồn theo giai điệu du dương. Bất chợt từ bờ môi cong kiêu hãnh của cô hàng xóm cất lên, không thét lên thì đúng hơn: “ Thôi im đi cho người ta ngủ!”. Và cánh cửa sổ đóng sập lại. Tôi bỏ hát từ dạo đó.
- Anh cũng khéo pha trò lắm đấy! Không hiểu Thuỷ khen hay trách?
- Cô hát hay thật! Hình như điều gì mình trải nghiệm mới thấy giá trị của nó phải không?
- Không trải nghiệm mà chỉ là ảo giác của tình yêu. Thuỷ tiếp lời : Có cuộc chia ly nào mà mang đến hạnh phúc không anh ?
Tôi triết lý:
- Trong cuộc đời vẫn có nhiều nghịch lý. Đôi khi hạnh phúc của người này lại là bất hạnh của kẻ khác. Hạnh phúc nào mà không nếm trải đắng cay !
Nhìn vào khuôn mặt Thuỷ, chưa bao giờ tôi thấy cô lại đẹp và buồn đến thế. Tôi nghe những cảm giác mơn man nửa khao khát nửa ngại ngần lan toả trong lòng. Con đường đến hạnh phúc đối với Thuỷ lại đầy trắc ẩn. Tôi lập gia đình cũng là một dịp tình cờ. Dạo ấy chúng tôi dạy cùng trường nhưng ít khi giao tiếp nhau. Cho đến ngày 20 tháng 11 năm ấy, cô học trò cũ đã cài vào áo tôi nột nụ hồng nhung rất đẹp với lời chúc thầy tìm được hạnh phúc trong cuộc sống. Một cảm giác lâng lâng khó tả, hay nói đúng hơn là sự khơi gợi trong tiềm thức một khái niệm thiêng liêng mà suốt thời gian qua mình đã vô tình lãng quên. Chút men nồng của tiệc liên hoan đã làm tôi hoạt bát hơn so với vẻ trầm lặng thường ngày. Tôi bắt gặp một đôi mắt dõi theo tôi trong suốt buổi tiệc. Như gã lãng du, tôi bước đến bên cô, tay cầm đoá hoa, nói những ca từ rất Trịnh “ Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui, chọn những bông hoa và những nụ cười. Hoa tôi đã tặng cho cô, và chỉ xin nhận lại nụ cười”. Thế đấy, chúng tôi đến với nhau và hai đứa con ngoan đã chào đời yên ấm.
Tôi không tự dối mình về tính cách đa tình. Hạnh phúc nào mà không trải qua đắng cay để tận hưởng hương vị ngọt nồng. Nghiệt nỗi đó lại là câu chuyện của gã đàn ông sắp bước vào tuổi “ tri thiên mệnh “ và một người phụ nữ vừa đến ngưỡng bốn mươi. Tôi không trốn chạy tình yêu. Kinh nghiệm về mối tình thầm lặng với Liên trong chiến tranh biên giới để rồi mãi mãi không tìm thấy nhau đã cho tôi bài học ngậm ngùi. Có lẽ Thuỷ chưa đủ sức để khiến tôi phải từ bỏ hết mái ấm gia đình với vợ hiền và hai đứa con ngoan. Đó cũng là điều may mắn và tôi luôn tự nhũ không bao giờ để điều bất hạnh đó xảy ra. Tôi luôn thầm nguyện phải cố sống làm sao để các con tôi không khỏi hổ thẹn về người cha của mình và các em học trò của tôi không phải nhìn tôi bằng đôi mắt hoài nghi giá trị người thầy. Song tôi vẫn không dấu được niềm xúc cảm khi Thuỷ luôn quan tâm chăm sóc tôi trong suốt bốn năm dài, kể từ khi tôi về công tác tại trường Cao đẳng.
Còn Vũ vẫn mãi là gã lữ hành trong bến bờ vô định của hạnh phúc, là kẻ lãng du vào cõi quá khứ u hoài. Tôi đã nhận định như thế trong một lần chúng tôi say bí tỉ trong quán Hương Quê Mình, nhìn các cô gái ỏng ẹo bưng thố ngầu bím mà tấm tắc bảo ăn món này, uống tí rượu ngọc dương thì đúng là “ ông uống bà khen”. Tôi đã phá lên cười sặc sụa cho sự đau khổ khi vợ cùng con trai của Vũ đã định ở Mỹ để hắn cứ mãi là gã lang thang hát bài Biển nhớ của Trịnh Công Sơn: “ Ngày mai em đi, biển nhớ tên em gọi về. Gọi hồn liễu rũ lê thê, gọi bờ cát trắng đêm khuya … “. Thật ra thì vợ Vũ cũng không đến nỗi vô tình, chị đã đề nghị bảo lãnh nhưng Vũ sợ mình sẽ trở thành Việt kiều bơ vơ trên đất khách nên đành ở lại.
Trời thắp sao thưa. Bếp lửa tàn dần, thi thoảng những làn gió nhẹ thoảng qua lập loè chút than hồng như ánh đóm rồi cũng chìm khuất vào đêm trống. Chúng tôi im lặng thật lâu chỉ có tiếng đàn chơi vơi của Vũ buông từng thanh âm trầm buồn như tiếng thở dài chua chát. Tử biệt - sinh ly, thành công - thất bại, tình yêu – tan vỡ trong cõi vô thường này xót xa quá. Tôi chợt nhớ đến Sơn, đồng đội của tôi, thường hay vẽ một cánh chim bay qua vầng trăng tròn trong góc lá thư mỗi khi gởi về cho người Minh Nguyệt, cô bạn học cùng lớp Nga văn. Ngày Sơn hy sinh, tôi đã cất giữ lá thư cuối cùng với điều tâm niệm sẽ trao tận tay Minh Nguyệt. Nhưng trớ trêu thay! Gần một năm sau, tôi tìm đến nhà thì được tin cô đã sang Tiệp định cư với người chồng ngoại kiều. Tôi đã đốt lá thư đó sau khi cúng vong hồn Sơn bằng ba xị rượu đế Gò Đen trong đêm say mèm.
Thuỷ tiếp lời:
- Thuỷ lại nghĩ trái tim con người không lớn lắm, hãy yêu người nhưng đừng buộc người khác yêu mình như chính mình đã yêu người, nên không có sự đổi chát giữa hạnh phúc và đắng cay.
Tôi điếng lặng trong lòng. Thế sao? Một quan niệm sống! Sau chuyến du khảo này, Thuỷ sẽ chuyển về Quy Nhơn. Hai mươi năm ở Sài Gòn, vẫn chưa tìm được niềm hạnh phúc riêng mình, thì việc trở về quê xưa là điều cần thiết và nhất là để chạy trốn một mối tình tội lỗi rất dễ có thể xảy ra. Thế sao tôi vẫn có chút gì tiếc nuối, hình như cái tham lam, ích kỷ của gã đàn ông cứ xui khiến tôi muốn giữ Thuỷ ở lại. Thậm chí có lúc tôi thoáng nghĩ nếu có điều gì đó bất trắc xảy ra với vợ tôi thì người sẽ đi bên tôi ở phần còn lại của cuộc đời sẽ là Thuỷ. Thoáng nghĩ thế rồi lại hoảng sợ cho sự tăm tối xấu xa ẩn chứa trong đầu óc toan tính thấp hèn của mình. Tôi không thể phủ nhận rằng nếu lý trí không kìm hãm lại được thì cả tôi, Thuỷ, vợ và hai con tôi sẽ là những nạn nhân. Việc Thuỷ về Quy Nhơn cũng là lối giải thoát, là hướng đi đúng. Rồi đây sẽ có những đêm Thuỷ một mình trên biển Quy Nhơn, với thuỳ dương cát trắng, nghe sóng vỗ vào ghềnh đá, cô có tự hỏi lòng mình rằng yêu một người đã lập gia đình có phải là một sai lầm lớn trong cuộc đời chăng ?
Người ta không thể tắm hai lần trên một dòng sông nhưng sao tôi đã có hai lần chia tay trong đêm trăng giữa cánh rừng, một thầm lặng trong mối tình chớm nở của tuổi xuân phơi phới thưở vào yêu, một xót xa ngậm ngùi của tuổi về chiều mà trớ trêu thay lại vẫn cứ là nhạc phẩm Chiếc lá cuối cùng đưa tiễn. Tại sao lại có sự trùng hợp nghiệt ngã đến thế!
Vũ vẫn ngồi lặng lẽ búng những tiếng đàn trôi trong đêm vắng: “Em ra đi mùa thu, mùa thu không trở lại. Lá úa khóc người đi, sương mờ giăng lên mi. Ngày em đi, nghe chơi vơi não nề …”.
Tôi lặng nhìn về khoảng không vô tận của đêm đen để tự hỏi Vũ đang hát cho ai đấy nhỉ? Cho người vợ đã xa hay cho Thủy đang ngồi đây? Phía xa xa, một đôi sinh viên đang tình tự trên băng ghế đá. Cô gái ngả đầu trên vai người con trai thật tự nhiên, đầm ấm. Không hiểu họ có hát cho nhau nghe những tình khúc để rồi hoài niệm khi bước qua bên kia triền dốc của cuộc đời.
Cả ba chúng tôi cùng ngồi bên nhau, Thuỷ tựa hờ vào lưng tôi để tìm chút cân bằng trong thế ngồi. Tôi thẫn thờ mặc cho những cảm xúc chảy miên man. Sương xuống càng đậm dần, Vũ đưa chiếc áo khoác cho Thuỷ. Cô đắp hờ trước ngực rồi ngả đầu qua vai tôi.
- Anh Nguyên có lạnh không? Về Quy Nhơn chắc em sẽ không quên những giây phút này, những giây phút ngồi bên anh để chiêm nghiệm thế nào là ảo ảnh của tình yêu. Em không thể tự dối mình mãi, tất cả những ngày tháng qua sẽ đi vào tiềm thức để trở thành nỗi nhớ.
Một giọt nước mắt ngưng đọng rồi lăn dài trên má Thuỷ, tôi cứ lặng điếng người trong xót xa. Chỉ cần một vòng tay, một lời an ủi là Thuỷ có thể ngả vào lòng tôi, là tất cả sẽ đổ vỡ. Một người đàn ông đa tình, một người phụ nữ đang yêu, khao khát hạnh phúc giữa không gian thơ mộng này thì chuyện gì sẽ xảy ra? Một cảm giác tội lỗi thoáng hiện qua. Tôi đang run sợ giây phút xao lòng. Bất giác chiếc điện thoại reo lên. Tôi chồm người về phía trước mở máy. Tiếng đứa con gái tôi bé bỏng của tôi vang lên :
- Ba ngủ chưa ba ơi! Con nhớ ba quá không ngủ được!
Tôi nhìn đồng hồ, đã một giờ ba mươi phút.
Mặt trời từ từ ửng đỏ phía chân trời xa. Những vạt nắng hồng ấm của một ngày mới bắt đầu trải rộng trên cánh đồng còn chập chùng trong màn sương trắng. Tạm biệt Bà Nà, chia tay với mối tình nở muộn, chiếc xe Huyndai 40 chỗ nhẹ lướt trên quốc lộ đưa chúng tôi trở về thành phố sau hơn một tuần dong ruỗi. Riêng Thuỷ dừng lại Quy Nhơn, chấm dứt những ngày tháng phiêu lưu trong cuộc tình không điểm đến. Trước lúc xe dừng lại, tôi cầm bàn tay nhỏ nhắn dịu mềm của Thuỷ khẽ nói:
- Chúc em hạnh phúc.
Đó là lần đầu tiên cũng là lần cuối cùng tôi gọi tiếng “em” nghẹn đắng.
- Vĩnh biệt anh ! Thuỷ dấu những dòng nuớc mắt vào trong đáy mắt.
Xe tiếp tục lăn bánh, các bạn trẻ vẫn hồn nhiên hát: “Rồi mai đây khi mình xa nhau, nhắc nhớ nhau hoài…”.
Nguyễn Thành
(2005)